In heel Nederland zijn de Doortrap-groepen eind mei weer van start gegaan. Doortrappen is een nationaal activeringsprogramma, gericht op senioren: veiliger fietsen tot je 100ste!

Het programma Doortrappen is een initiatief van het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat, dat ook zorg draagt voor de coördinatie van het programma. Provincies en gemeenten zorgen voor de uitvoering, in samenwerking met partners als VVN, VeiligheidNL, BOVAG, de Fietsersbond en nog vele anderen.

Er is niet alleen een sportief doel, al is dat natuurlijk wel het meest in het oog springend. Het sociale aspect speelt eveneens een grote rol. Bovendien kan er door middel van het Doortrappen-programma ruimschoots aandacht worden besteed aan veiligheid: de coördinatoren en deelnemers letten op elkaars rijgedrag, het dragen van een fietshelm wordt gestimuleerd en er worden tips gegeven over veilig fietsen, op- en afstappen, en het bewaren van evenwicht op de fiets.

In Amstelveen werd van 19 tot en met 22 mei 2026 de Fietsvierdaagse verreden. Het vormde de aftrap voor het Doortrappen-seizoen 2026. Elke dag werd er gestart vanaf een centrale locatie (het Noorddamcentrum in Bovenkerk) nabij het Amsterdamse Bos en de Bovenkerkerpolder, voor een tocht van naar keuze 20 of 30 kilometer. Vanaf donderdag 28 mei wordt er wekelijks gefietst, vanaf dezelfde locatie. Starttijd: 9.30 uur.

De Amstelveense Doortrappen-groep startte in 2022, op initiatief van Edwin Barentsen en Chris van den Helder, twee Bovenkerkers die elkaar al kenden van een aantal andere activiteiten in het dorp. Ze kregen snel een flinke groep enthousiastelingen op de fiets. Het bleek niet moeilijk om vrijwilligers te vinden die wilden helpen om routes uit te zetten, de fietsgroepen te begeleiden, publiciteit te verzorgen, technische ondersteuning te bieden of andere hand- en spandiensten te verrichten.

Er wordt goed samengewerkt met Stichting Fietsmaatjes, met de Amstelveense sportkoepel AmstelveenSport, en met de gemeente. De lijntjes zijn heel kort, vooral omdat Chris en Edwin in zoveel andere verbanden óók actief zijn en aldus veel mensen kennen. 

Vanaf de start is de groep jaarlijks met zo’n tien deelnemers gegroeid. Er rijden één of twee duofietsen mee van de stichting Fietsmaatjes, en sinds vorig seizoen rijd ik mee op mijn driewielfiets. Chris: “En dat is prima, iedereen moet kunnen meedoen, iedereen hoort er bij!”.

Je hoeft je niet van tevoren aan te melden als je wilt meefietsen. Er vindt geen registratie plaats. Je komt gewoon naar het startpunt. Daar val je als nieuwkomer meteen op, en word je snel opgenomen in de groep. Je verbindt je verder tot niets: je fietst mee als je wilt, maar ben je verhinderd dan ben je geen verantwoording schuldig. Al zullen velen in de week daarna wél aan je vragen: “Waar was je nou?” want de betrokkenheid op elkaar is groot.

Het sociale aspect is zeer belangrijk: In de pauze wordt er altijd wat gesnoept, maar het belangrijkste verwenmoment vindt plaats in de nazit: Dan is er bij de koffie of thee traditiegetrouw appeltaart. Deze wordt gebakken door de bewoners van Ons Tweede Thuis, een nabijgelegen woon-, zorg- en werkcentrum voor mensen met een verstandelijke of lichamelijke beperking, autisme of niet-aangeboren hersenletsel. De organisatie vindt dit aspect van maatschappelijke betrokkenheid zeer belangrijk. Doortrappen is overigens gratis. Je betaalt alleen voor de koffie of thee, en voor de appeltaart.

De “uitzetters” zijn eigenlijk de belangrijkste groep vrijwilligers. Zij bedenken elke week een passende rit van 20 of 30 kilometer. Ze zijn daar volledig vrij in, maar het wordt door iedereen zeer gewaardeerd als er steeds iets nieuws wordt ontdekt! De ene uitzetter gebruikt een app, de ander werkt met een ouderwetse routekaart. Er wordt zelfs gebruikgemaakt van de routes die jaren geleden werden uitgezet door de Bovenkerkse voetbalvereniging Roda ‘23 voor de jaarlijkse vaderdagfietstochten. De oudste route is maar liefst 30 jaar oud. Deze moest natuurlijk grondig worden gecontroleerd, want Amstelveen is behoorlijk veranderd in die tijd.

Dat is trouwens een eis die aan alle routes wordt gesteld: er moet eerst worden “vóórgefietst”. De route moet kloppen, er mogen zich geen onverwachte obstakels voordoen. Je kunt niet met 30 man ineens tot de ontdekking komen dat een weg is afgesloten of dat een pontje niet vaart. De afstand moet ook echt kloppen. De mensen die kiezen voor de 20 km moet je niet confronteren met een al te grote overschrijding van de afstand. Anders hadden ze wel voor de 30 km gekozen! En de fietsers van de 30 km rekenen op een tijdslimiet van circa 2 uur, daarna nog even koffie en appeltaart, maar dan hebben ze ‘s middags ook nog dingen op hun programma staan. Hoe dan ook: de deelnemers zijn verzekerd van mooie, leuke, verrassende tochten. Je komt op plekken in de omgeving van je eigen woonplaats, waar je nog nooit geweest bent!

De mascotte van Doortrappen Amstelveen mag niet onvermeld blijven. Tinus de hond rijdt trouw mee met de tocht van 30 km. In een mandje weliswaar, maar hij is er altijd bij. Hij heeft een bandana van Doortrappen om, als bewijs van deelname. In de pauze rent hij even rond en bemoeien de fietsers zich met hem: stok gooien, balletje zoeken…….. Meteen weer goed voor de verbinding binnen de fietsgroep.

Doortrappen is opgezet als activeringsprogramma voor senioren. De deelnemers zijn meestal tussen de 70 en 80 jaar oud. Maar Edwin hecht er aan te zeggen: “Het is niet per se voor senioren, maar wél om tot je 100-ste door te fietsen!”. Er fietsen enkele “jonkies” mee: vijftigers die in beweging willen blijven en het sociale aspect van Doortrappen weten te waarderen. Iedereen moet kunnen meedoen, al is het wel de bedoeling dat je het tempo (tussen 15 en 18 km per uur) kunt bijbenen. En je moet de basis van “veilig fietsen” beheersen. 

Weer of geen weer, de tocht gaat in principe altijd door. Bij slechte weersvooruitzichten wordt ‘s ochtends voor vertrek ter plekke een besluit genomen. Iedereen is vrij om desondanks zijn eigen beslissing te nemen en af te haken.

Bij elke groep heeft de “bezemfietser” de verantwoordelijkheid om de groep bij elkaar te houden. Hij heeft ook een EHBO-doos, extra water en een technieksetje bij zich. Kleine problemen worden ter plekke opgelost. Als iemand niet kan doorfietsen wordt contact gezocht met AmstelveenSport, die de fietser én zijn fiets komt ophalen. De fietsers van Fietsmaatjes kunnen een beroep doen op een eigen voorziening: de deelnemers van deze groep vormen in het algemeen een kwetsbare groep, die bijzondere aandacht behoeft.